Суддаги ҳақиқат қай даражада эшитиляпти? Апелляцияда жиддий саволлар кўтарилди
Ҳозирда жиноят ишлари бўйича Хоразм вилояти судининг апелляция судлов ҳайъатида кўрилаётган иш доирасида тараф томонидан билдирилган важлар жамоатчилик эътиборини тортадиган даражада жиддий ҳуқуқбузарликлар мавжудлигини кўрсатмоқда.
Маълум қилинишича, ишни суд муҳокамаси жараёнида дастлабки тергов органлари томонидан Ўзбекистон Республикаси Конституциясининг 25, 26, 27-моддалари ҳамда Жиноят-процессуал кодексининг бир қатор моддалари (11, 12, 16, 22, 26, 27, 90, 94, 95) талаблари қўпол равишда бузилгани таъкидланмоқда. Бу эса фуқароларнинг асосий ҳуқуқ ва эркинликлари таъминланмаган бўлиши мумкинлигини англатади.
Илтимосномалар нега эшитилмади?
Апелляция босқичида айблов томонидан киритилган бир қатор муҳим илтимосномалар суд томонидан тўлиқ ва холис кўриб чиқилмагани қайд этилмоқда. Хусусан:
– Тиббий ҳужжатларда қайд этилган бош мия жароҳатлари бўйича ташхислар рад этилган, аммо бу рад этиш қандай асосларга кўра амалга оширилгани изоҳланмаган.
– Шифокорлар коллегияси томонидан қўйилган ташхис биргина шифокорнинг оғзаки фикри билан инкор қилингани ҳолатга ҳуқуқий баҳо берилмаган.
– Эксперт хулосаларидаги зиддиятларга қарамасдан, улар судда асосий далил сифатида қабул қилинган.
Бу ҳолатлар эса судда далилларни баҳолаш принциплари бузилганини кўрсатади.
Гувоҳлар кўрсатмалари нега инобатга олинмади?
Иш материалларига кўра, гувоҳлар Муҳаммадов Нуриддин ва Хусенов Охунга нисбатан бир нечта шахслар томонидан зўравонлик қилинганини тасдиқлаган. Бироқ:
– Ушбу кўрсатмаларга ҳуқуқий баҳо берилмаган;
– Қарама-қаршиликларни бартараф этиш учун гувоҳларни қайта чақириш ҳақидаги илтимослар рад этилган;
– Жабрланувчиларни мажбуран автомашинага солиш ҳолати ҳам етарлича ўрганилмаган.
Бу эса ишнинг тўлиқ, ҳар томонлама ва холис кўриб чиқилмагани ҳақида жиддий шубҳалар уйғотади.
Жиноят квалификацияси тўғрими?
Тараф фикрича, содир этилган ҳаракатлар оддий тан жароҳати етказиш сифатида эмас, балки гуруҳ бўлиб содир этилган безорилик сифатида баҳоланиши лозим. Шу муносабат билан ишни Ўзбекистон Республикаси Жиноят кодекси 277-моддаси 3-қисми “г” банди бўйича қайта квалификация қилиш таклифи илгари сурилган.
Мутахассислар масъулияти масаласи
Шунингдек, суд экспертизаси хулосаларидаги эҳтимолий нотўғри баҳолашларга сабаб бўлган мутахассислар ҳаракатларига ҳуқуқий баҳо бериш учун Ўзбекистон Республикаси Бош прокуратурасига алоҳида ажрим чиқариш масаласи ҳам кўтарилмоқда.
Адолатли қарор қабул қилинадими?
Тараф таъкидлашича, суд томонидан илтимосномалар кўриб чиқилмасдан туриб, қонуний ва адолатли қарор қабул қилиш имкони мавжуд эмас. Бу эса нафақат мазкур иш, балки суд-ҳуқуқ тизимидаги ишонч масаласини ҳам кун тартибига олиб чиқади.
Апелляция судлов ҳайъати мазкур ҳолатларга қандай муносабат билдириши ва якуний қарор қандай бўлиши жамоатчилик томонидан катта қизиқиш билан кузатилмоқда.
